1520 gerelateerde items gevonden in de collecties van Erfgoed Delft e.o
» Toon alle gerelateerde items uit de collecties van Erfgoed Delft

 
Feest op het Oude Delft voor het Hoogheemraadschap van Delfland
: 103448
Gezicht op de Oude Delft met de toren van de Oude Kerk
: 105253
Oude Delft
: 141023
Gezicht op Oude Delft
: 104672
Oude Kerk op de Oude Delft te Delft
: 127858
Gezicht op de Oude Delft bij de Oude Kerk vanuit het noorden
: 105510
Langs Delftse Vesten en Singels. De buitenste binnenstad; Oude Delft
: 146780
Gezicht op de Oude Delft en de Oude Kerk
: 103868
penning op restauratie van het pand Oude Delft 169, genaamd het 'Wapen van Savoye'
: 103556
Tegel Oude Delft
: 127055

Difference between revisions of "Oude Delft"

From VerhalenWiki

Jump to: navigation, search
(Willem de Bie in Dubbel Delft in Delft op Zondag van 5 juli 2009 over het/de Oude Delft:)
(Willem de Bie in Dubbel Delft in Delft op Zondag van 5 juli 2009 over het/de Oude Delft:)
Line 24: Line 24:
 
Op de website [http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_rijksmonumenten_in_Delft Lijst van rijksmonumenten in Delft] zijn 156 panden en 2 poorten, gelegen aan de Oude Delft, opgenomen. Deze website verwijst voor  [http://nl.wikipedia.org/wiki/De_Kamer_van_de_VOC_in_Delft 'De Kamer van de VOC in Delft'] op nummer 39, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Barbaraklooster Sint Barbaraklooster] op nummer 51-53, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Oude_Delft_95 patriciershuis] op nummer 95, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Gemeenlandshuis_(Delfland) Gemeenlandshuis] op nummer 167, [http://nl.wikipedia.org/wiki/Het_Wapen_van_Savoyen Het Wapen van Savoyen] op nummer 169, de [http://nl.wikipedia.org/wiki/Waalse_kerk_(Delft) Waalse Kerk] op nummer 179-171, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Prinsenhof_(Delft) Prinsenhof] nummer 175-183a, [http://nl.wikipedia.org/wiki/Museum_Lambert_van_Meerten Museum Lambert van Meerten] op nummer 199, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Het_Meisjeshuis Meisjeshuis] op nummer 112 en de [http://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Hippolytuskapel_(Delft) Sint-Hippolytuskapel] op nummer 118 door naar wikipedia.<br>
 
Op de website [http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_rijksmonumenten_in_Delft Lijst van rijksmonumenten in Delft] zijn 156 panden en 2 poorten, gelegen aan de Oude Delft, opgenomen. Deze website verwijst voor  [http://nl.wikipedia.org/wiki/De_Kamer_van_de_VOC_in_Delft 'De Kamer van de VOC in Delft'] op nummer 39, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Barbaraklooster Sint Barbaraklooster] op nummer 51-53, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Oude_Delft_95 patriciershuis] op nummer 95, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Gemeenlandshuis_(Delfland) Gemeenlandshuis] op nummer 167, [http://nl.wikipedia.org/wiki/Het_Wapen_van_Savoyen Het Wapen van Savoyen] op nummer 169, de [http://nl.wikipedia.org/wiki/Waalse_kerk_(Delft) Waalse Kerk] op nummer 179-171, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Prinsenhof_(Delft) Prinsenhof] nummer 175-183a, [http://nl.wikipedia.org/wiki/Museum_Lambert_van_Meerten Museum Lambert van Meerten] op nummer 199, het [http://nl.wikipedia.org/wiki/Het_Meisjeshuis Meisjeshuis] op nummer 112 en de [http://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Hippolytuskapel_(Delft) Sint-Hippolytuskapel] op nummer 118 door naar wikipedia.<br>
 
De gemeente Delft heeft een eigen [http://www.delft.nl/monumentenzoek.jsp website] waarin alle rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten zijn opgenomen. Van maar liefst 361 woningen aan de Oude Delft wordt een korte beschrijving gegeven, bijvoorbeeld [http://www.delft.nl/monumentenresultaat.jsp?architect=&soort=&categorie=&bouwperiode=&bouwstijl=&trefwoord=&pagenr=3&arg1=853&adresnr=38920 nummer 49] en [http://www.delft.nl/monumentenresultaat.jsp?architect=&soort=&categorie=&bouwperiode=&bouwstijl=&trefwoord=&pagenr=10&arg1=1552&adresnr=118586 nummer 112-116].<br>
 
De gemeente Delft heeft een eigen [http://www.delft.nl/monumentenzoek.jsp website] waarin alle rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten zijn opgenomen. Van maar liefst 361 woningen aan de Oude Delft wordt een korte beschrijving gegeven, bijvoorbeeld [http://www.delft.nl/monumentenresultaat.jsp?architect=&soort=&categorie=&bouwperiode=&bouwstijl=&trefwoord=&pagenr=3&arg1=853&adresnr=38920 nummer 49] en [http://www.delft.nl/monumentenresultaat.jsp?architect=&soort=&categorie=&bouwperiode=&bouwstijl=&trefwoord=&pagenr=10&arg1=1552&adresnr=118586 nummer 112-116].<br>
 +
 +
 +
  
  

Revision as of 13:43, 23 November 2010

Bron: P.C.J. van der Krogt, Straatnamen van Delft: verklaring van de namen van straten en buurten, grachten en bruggen, Delft 2000.

Vermelding en vaststelling

Vermeld tussen 1125 en 1150 als Delf en in 1268 als die Oude Dilf; bevestigd Raadsbesluit 30 januari 1997 (straat) en 24 april 1997 (gracht)

Ligging


Beschrijving

De gracht die de stad haar naam heeft gegeven, kreeg zijn huidige verloop aan het eind van de 12de eeuw. De voorloper was een veel bochtiger waterloop van mogelijk natuurlijke oorsprong, maar gezien de naam gedeeltelijk gegraven of gekanaliseerd. 'Delf' is afgeleid van 'delven' en heeft dezelfde betekenis als 'gracht', dat van 'graven' is afgeleid. In Delftse akten uit de Middeleeuwen werden vele grachten 'delf' genoemd. De oudste vermelding van de 'Delf' is in een akte waarin graaf Floris en zijn vrouw aan de abdij van Egmond een schenking doen. Er is daarin sprake van 'iuxta Delf X mansus, ex altera parte Delf VIII 1/2 mansus', een schenking dus van 10 hoeven aan de ene kant van (de) Delf en 91/2 hoeven aan de andere kant. Dit stuk draagt als jaartal 1083, maar dateert in werkelijkheid van 1125-1150. Een honderdtal meters ten oosten van de Delf is een nieuwe gracht gegraven, die de naam Nieuwe Delft kreeg. De eerste Delf heette voor het eerst Oude Dilf in de akte van 1268, waarin het stadsrecht werd uitgebreid (Dilf is hetzelfde als Delf). In de 14de en 15de eeuw kwam vaak een verkorte vorm Oudelf voor [Br. 1]. De 't' aan het eind is - evenals in de naam van de stad - een 16de-eeuwse toevoeging. Hoewel de 't' thans algemeen geaccepteerd is, is dat niet het geval voor het bijbehorende lidwoord. Mevrouw M.A. Lindenburg schreef daarover aan de Delftsche Courant (2 september 1997): 'Een lichte irritatie bevangt me altijd als ik in de Delftse pers 'de' Oude Delft tegenkom. Al eeuwenlang zegt de Delftse bevolking 'het' Oude Delft. Waarom moet nu opeens in gedrukte vorm 'de' verschijnen? Wie heeft dat verzonnen? Ik weet het werkelijk niet, ik zeg dus maar meneer X. Boitet in zijn Beschrijving der Stadt Delft, uit 1729, schrijft consequent 'het' Oude Delft [hij is daarmee de eerste, PvdK]. Latere schrijvers, bijvoorbeeld de letterkundige Dirk Coster en Anne Berendsen in haar mooie boekje uit 1957 zeggen en schrijven gewoon 'het'. Meneer X was er toen nog niet om hen op de vingers te tikken. Ze zouden zich waarschijnlijk ook niet een hem gestoord hebben. Wie er zich ook niet aan stoort is Wim Weve, in zijn recente boek Monumenten in Delft. Hij durft gewoon 'het' Oude Delft te schrijven. Hoe komt meneer X zo gek om met alle geweld de Delvenaars 'de' Oude Delft door de strot te drukken? Ik kan me een reden indenken. Meneer X komt uit Middelburg. Daar hebben ze ook een straat die Delft heet, de Lange Delft. Maar daar zeggen ze wel 'de'. Het Lange Delft zou hen als een vloek in de oren klinken. Maar in Delft is dat anders'. Desondanks houden we het hier op 'de' Oude Delft. De Oude Delft kent zeer weinig doodlopende sloppen. Slechts één is er, die onder een naam bekend staat, namelijk de Sint-Hieronymuspoort. Volgens de Kaart Figuratief is dat de poort tussen nummers 159 en 161. Deze poort had een gevelsteen die op enkele schilderijen van Pieter de Hoogh voorkomt en die thans in het huis nr. 159 is ingemetseld. De tekst op deze steen begint met 'Dit is in Sint Hieronimus Daelle'. De poort was oorspronkelijk de toegang tot het Sint-Hieronymusklooster. Over de Oude Delft liggen tien bruggen, van noord naar zuid Roosbrug, Bagijnhofbrug, Harmen Schinckelbrug, Bartholomeusbrug, Heilige Geestbrug, Jeronymusbrug, Mauriciusbrug, Nieuwe Sint-Jansbrug (tijdelijk), Sint-Jansbrug, Weesbrug en Kapelsbrug.

Monumenten aan het/de Oude Delft

Oude Delft 147; foto Michiel1972
Oude Delft 73; foto Michiel1972
Oude Delft 163; foto Michiel1972
Oude Delft 169; foto M.Minderhoud
Op de website Achter de gevels van Delft zijn beschrijvingen van 42 panden aan de Oude Delft te vinden, bijvoorbeeld nummer 163, tot in de 15de eeuw onderdeel van een klooster, later burgemeesterswoning en nummer 169, het Wapen van Savoyen nu gemeentearchief. Het was ooit het woonhuis van de rijkste Delftenaar, maar is ook kazerne en school geweest. De poorten bij Oude Delft 147 en 159-161 gaven ooit toegang tot het terrein met kapel en de overige bebouwing van het St Hieronymusklooster. In het pand op nummer 163 is ooit een bierbouwerij gevestigd geweest. In 1804 tot 1808 wordt de Delftse Courant in dit pand gedrukt.


Op de website Lijst van rijksmonumenten in Delft zijn 156 panden en 2 poorten, gelegen aan de Oude Delft, opgenomen. Deze website verwijst voor 'De Kamer van de VOC in Delft' op nummer 39, het Sint Barbaraklooster op nummer 51-53, het patriciershuis op nummer 95, het Gemeenlandshuis op nummer 167, Het Wapen van Savoyen op nummer 169, de Waalse Kerk op nummer 179-171, het Prinsenhof nummer 175-183a, Museum Lambert van Meerten op nummer 199, het Meisjeshuis op nummer 112 en de Sint-Hippolytuskapel op nummer 118 door naar wikipedia.
De gemeente Delft heeft een eigen website waarin alle rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten zijn opgenomen. Van maar liefst 361 woningen aan de Oude Delft wordt een korte beschrijving gegeven, bijvoorbeeld nummer 49 en nummer 112-116.














Willem de Bie in Dubbel Delft in Delft op Zondag van 5 juli 2009 over het/de Oude Delft:

Zo’n 17672 dagen geleden is het dat Tiemen van der Reijken aanbelde op het Oude Delft met de vraag of hij een foto vanuit het raam op de bovenste verdieping mocht maken. Achtentwintig januari 1961 om precies te zijn. Een hoge positie geeft een mooi overzicht en tevens een beeld dat je niet elke dag ziet. Voor de bijna 900 afleveringen die Willem de Bie van ‘Dubbel Delft’ maakte heeft hij heel wat keren moeten aanbellen met de vraag of er even uit een raam gehangen mocht worden. Zo ook voor deze aflevering. Met als resultaat een fraaie blik op de kruising Binnenwatersloot – Oude Delft. Meest opmerkelijke is dat er in 48 jaar weinig is veranderd. Het fraaie pand op de hoek van de Oude Delft bijvoorbeeld: van een tabakszaak weliswaar naar een hap & sapwinkel (de Gulle Tol), maar met nog dezelfde fraaie ingang als in 1961. En dat geldt ook voor het pand op de andere hoek. Het weer is wel een factor: lopen en fietsen de Delftenaren op 28 januari van dat jaar nog in dikke winterkleding, juni 2009 gaat toch de geschiedenis in als een zonnige maand. De rechter foto straalt die sfeer uit. Veel blote benen, een gesprekje op de kop van de Binnenwatersloot en een uitgestoken hand naar bekenden. Van een wat saaie provinciestad in de jaren zestig, naar bruisende gezelligheid en sfeer in de eenentwintigste eeuw. De Binnenwatersloot is de enige ten westen van de Oude Delft gesitueerde gracht en eigenlijk ook de laatste gracht aan deze kant van de stad. Delft had enkele eeuwen terug natuurlijk hele andere afmetingen. Zo lag de 'Watersloete' (watering) eigenlijk buiten de stadsgrens, maar een stadsuitbreiding in 1355 zorgde ervoor dat een deel van deze
foto Tiemen van der Reijken
foto Willem de Bie
'Watersloot' binnen de stad kwam te liggen. Op de kruising van de nieuwe stadsgrens en de Watersloot bouwde men een poort die - natuurlijk - Waterslootse Poort werd genoemd. Om onderscheid te kunnen maken in het buiten en binnen de stad gelegen deel van de Watersloot werd er al snel gesproken van 'Watersloot binnen het Poorthuis' of 'Watersloot binnen'. Of, vanaf 1530, in omgedraaide vorm: 'Binnen de Watersloot'. En zo ontstond langzaam maar zeker de Binnenwatersloot en de Buitenwatersloot.


Literatuur en bronnen

Bron 1268: Stadsprivilege, 30-11-1268. Stadsarchief le afd., nr. 70 (zie Raue, 1982, 220).
Achter de gevels van Delft.
Lijst van rijksmonumenten in Delft.
Website van de gemeente Delft.
Delft op Zondag, 5 juli 2009.

Buurt en wijk

categorie:Straten in Delft

Recherche avancée   
Critère 1      --
                        et   ou   sauf
Critère 2      --
                        et   ou   sauf
Critère 3      --
                        et   ou   sauf
Critère 4      --
                        et   ou   sauf
> Classer les r�sultats par  
lancer
Deze website maakt gebruik van cookies. Informatie over cookies